Next
Sonbaharın serin havası, sararan yaprakları ve açık havada geçirilen keyifli zamanları beraberinde getirirken, alerjik hastalığı bulunan kişiler için mevsim değişikliği bazı sağlık sorunlarını da gündeme taşıyor.
Özellikle küf mantarları, ev tozları ve yabani ot polenleri, sonbahar aylarında duyarlı kişiler açısından önemli alerjenler arasında yer alıyor.
Medicana Bursa Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Gülay Kaplan, mevsim değişikliğiyle birlikte ortaya çıkabilecek alerjenlere karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtti.
Kaplan, sonbaharda havaların serinlemesiyle rüzgâr ve rutubetin etkisinin arttığını, bunun da hem açık hem de kapalı ortamlarda alerjenlere maruziyeti artırabileceğini ifade etti.
Bursa’da sonbaharla birlikte alerjenler değişiyor
Sonbahar aylarında havadaki değişim, alerjik hastalığı bulunan kişilerin günlük yaşamını doğrudan etkileyebiliyor.
Dr. Gülay Kaplan’ın verdiği bilgilere göre özellikle yaz sonu ve sonbahar döneminde bazı yabani ot polenleri atmosferde yoğunlaşabiliyor.
Rüzgârın etkisiyle çok uzak mesafelere taşınabilen polenler, yağış sonrasında toprağa ve kuru yaprakların altına ulaşabiliyor.
Ancak burada uzun süre kalabilen polenler, yürüyüş veya rüzgâr gibi etkenlerle yeniden havaya karışabiliyor.
Bu nedenle sonbaharda park, bahçe, ormanlık alan ve açık arazilerde geçirilen zaman, polenlere duyarlı kişiler açısından daha dikkatli planlanması gereken bir döneme dönüşebiliyor.
Rutubet küf ve akar oluşumunu artırabiliyor
Sonbaharın alerjik hastalıklar açısından dikkat edilmesi gereken bir diğer özelliği ise rutubet artışı. Dr. Kaplan, nemli ortamların küf mantarlarının yanı sıra ev tozu akarlarının çoğalması için de uygun şartlar oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
Bu durum yalnızca dış ortamlarla sınırlı kalmıyor. Ev, okul ve işyerleri gibi kapalı yaşam alanlarında artan nem, özellikle banyo ve mutfak gibi bölümlerde küf oluşumunu kolaylaştırabiliyor.
Kaplan’a göre yaz aylarının ardından bu alerjenlerle yeniden yoğun biçimde karşılaşılması, duyarlı kişilerde alerjik rinit ve astım şikâyetlerinin alevlenmesine neden olabiliyor.
Sabah saatlerinde ve rüzgârlı havalarda dikkat
Polen veya küf mantarlarına karşı hassasiyeti bulunan kişilerin sonbaharda açık hava aktivitelerini planlarken hava koşullarını dikkate alması öneriliyor.
Özellikle sabah saatlerinde ve rüzgârlı havalarda dış ortamdaki alerjenlere maruziyetin artabileceğine dikkat çeken Dr. Kaplan, zorunlu olmadıkça bu saatlerde dışarı çıkılmamasını ve sportif faaliyetlerde mümkün olduğunca kapalı alanların tercih edilmesini öneriyor.
Ormanlık alanlarda ise kuru bitki ve yaprak artıklarının bulunduğu bölgelerde mantar sporlarının bulunabileceği belirtiliyor.
Bu nedenle alerji öyküsü bulunan kişilerin bu alanlardaki aktivitelerini daha dikkatli planlaması önem taşıyor.
Eve gelen alerjenlere karşı kıyafet ve duş önlemi
Dış ortamdan eve taşınabilecek polen ve mantar sporlarının azaltılması için günlük yaşamda bazı basit önlemler alınabilir.
Uzman değerlendirmesine göre eve gelindiğinde kıyafetlerin değiştirilmesi ve duş alınması, vücut ve giysiler üzerinde birikmiş olabilecek alerjenlerin uzaklaştırılmasına yardımcı olabilir.
Pencerelerin özellikle polen yoğunluğunun ve rüzgârın arttığı dönemlerde kapalı tutulması da dış ortamdaki alerjenlerin yaşam alanlarına girişini azaltmaya yönelik öneriler arasında bulunuyor.
Bunun yanında ev içerisindeki nem oranının kontrol altında tutulması, küf oluşan bölgelerin temizlenmesi ve yaşam alanlarının uygun şekilde havalandırılması da önem taşıyor.
Banyo ve mutfaktaki küflere karşı önlem alınmalı
Ev ortamında özellikle banyo ve mutfak gibi nemli alanlar, küf oluşumu açısından yakından takip edilmesi gereken bölümler arasında bulunuyor.
Dr. Kaplan, akarların yaşayamayacağı bir ortam oluşturulmasının ve görülen küf mantarlarının özenle ortadan kaldırılmasının önemine dikkat çekiyor.
Ancak yalnızca görünen küfün temizlenmesi yeterli olmayabilir. Küf oluşumunun temel nedenlerinden biri olan yüksek nemin de azaltılması gerekiyor.
Bu nedenle ev içerisindeki rutubetin kontrol edilmesi, sonbahar döneminde alerjen yükünün azaltılması açısından önem taşıyor.
Havalandırma sistemlerinin bakımlarının düzenli yapılması da uzman tarafından dikkat edilmesi gereken konular arasında gösteriliyor.
Sonbaharda hangi belirtiler ortaya çıkabilir?
Alerjenlere maruz kalmanın ardından ortaya çıkan şikâyetlerin kişiden kişiye değişebileceği belirtiliyor. Ancak alerjik rinit ve benzeri sorunlarda bazı belirtiler daha sık görülebiliyor.
Bunlar arasında burun akıntısı, burun tıkanıklığı, burun içinde kaşıntı, art arda hapşırma, geniz akıntısı, gözlerde kaşıntı ve kızarıklık bulunuyor. Bunun yanında gözlerde batma, göz altlarında torbalanma ve morarma, boğazda ağrı veya kaşıntı, ses kısıklığı ile kulaklarda doluluk ve kaşıntı da görülebiliyor.
Özellikle daha önce alerjik rinit veya astım sorunu yaşayan kişilerin sonbaharla birlikte ortaya çıkan ve günlük yaşamı etkileyen şikâyetleri dikkate alması önem taşıyor.
Bursa’da sonbaharın etkisini daha fazla hissettirmeye başladığı günlerde açık hava aktivitelerinden ev içerisindeki rutubet kontrolüne kadar alınabilecek basit önlemler, alerjenlerle karşılaşmayı azaltmaya yardımcı olabilir.
Uzun süren veya şiddetlenen solunum yolu şikâyetlerinde ise kişisel önlemlerle yetinmek yerine sağlık profesyoneline başvurulması önem taşıyor.
